اثر قرین و همنشین
باسمه تعالی
اثر همنشین و قرین
برای برگزاری هرچه بهتر هر نشستی لازم است افراد یک شناخت کوتاه از همدیگر داشته باشند . بنابراین هریک از شرکت کنندگان خود را معرّفی می کنند و سطح تحصیلات خود را نیز بیان می کنند بعد از معرّفی اعضای حاضر به مرّبی گفتند شما که خود را معرّفی کردید بنده هم باید نام و نام خانوادگی و سطح تحصیلات خود را بیان کنم . چون آنچه شما انجام دادید وظیفه ای نیز به بنده متوجه کردید چون دور از ادب و آداب اسلامی است که اهل مجلس خود را معرّفی نمایند و بنده خود را معرّفی نکرده باشم .
مرّبی خود را معرّفی کردند اما برخلاف رسم شناخته شده در جامعه ، ایشان نام خود را اسم بزرگ و شهرت خود را اسم کوچک یاد کردند و از حاضران خواستند نظر خود را در مورد درستی و نادرستی آن به روشنی بیان نمایند برخی از حاضران با نظر وی مخالفت کردند .
در این حال گوشی همراهی زنگ زد .
مرّبی گفتند :
ما مخالف آوردن گوشی به جمع نیستیم ولی نباید صدای آن برای برنامه مشکل ایجاد کند . نمی خواهیم که گوشی آورده نشود و یا آن خاموش شود ، باید بجا استفاده شود وحق و احترام جمع فراموش نشود و به خاطر احترام جمع و رعایت حقوق دیگران آن را در حالت خاموشی صدا قرار دهیم و گوشی خود را نشان دادند که صدایش خاموش بود .
مرّبی ادامه دادند و از ایشان خواست که برای نظر خود دلیل بیاورند .
یکی گفت :
« نام » به خود فرد مربوط می شود ولی شهرت نشانگر جمع و خانواده است یعنی بر تعداد بیشتر دلالت می کند .
دومی گفت :
باید به معنا و مفهوم توجه کرد هر کدام معنی و مفهوم بالایی داشته باشد بزرگ است و دیگری را کوچک می گیریم .
سومی به تعداد حروف اشاره کرد و گفت :
به تعداد حروف هر یک نگاه می کنیم هرکدام تعداد حروف بیشتری داشته باشد آن بزرگ است .
چهارمی گفت :
هر کدام به الله نزدیکتر باشد بزرگتر است .
مرّبی گفتند :
ممنونم که برخی نظر خود را گفتند . هر یک از عزیزان نظر خود را خوب بیان می کنند . از دیگران هم خواهش می کنم سکوت نکنند و آنچه به نظرشان می آید بگویند .اما توجه داشته باشیم که جوابی محکم و قانع کننده خواهد بود که « مبنا و اساس » داشته باشد و مبنا لازمه پاسخ درست ، صحیح و پایدار به سوالات می باشد . بنابراین هر نظری قابل قبول نخواهد بود .
در اینجا مرّبی برای اینکه اندوخته هاو آموخته های پیشین حاضران را بیشتر به یادشان بیاورد ، سوال دیگری مطرح کردند و افزودند :
عزیزان برای اینکه به بچه ای که تازه به دنیا آمده است باید اسم و نام گذاشت. پدر و مادر برای نامگذاری چه می کنند؟
البته ان شاء الله در یکی از جلسات آتی در مورد « اهمیت نامگذاری و آثار نام » صحبت خواهیم کرد .
عده ای دست بلند کردند ؟
یکی گفت برای این منظور والدین نامی را برای بچه انتخاب می کنند . سپس به گوش راست او اذان و به گوش چپش اقامه را تلاوت می کنند و نامش را به گوش راست و چپش تلقین و تکرار می کنند .
عَنْ عَلِیٍّ علیه السلام أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلی الله علیه و آله و سلّم قَالَ:
مَنْ وُلِدَ لَهُ مَوْلُودٌ فَلْیُؤَذِّنْ فِی أُذُنِهِ الْیُمْنَى وَ لْیُقِمْ فِی الْیُسْرَى فَإِنَّ ذَلِکَ عِصْمَةٌ لَهُ مِنَ الشَّیْطَان
برقی، ابو جعفر احمد بن محمد بن خالد، المحاسن، محقق و مصحح، محدث، جلال الدین، ج 2، ص 466، دار الکتب الإسلامیة، قم، چاپ دوم، 1371ق
کسی که صاحب فرزند شد، در گوش راست نوزاد اذان بگوید و در گوش چپش اقامه؛ چراکه اینکار باعث مصونیت او از شیطان خواهد شد.
قَالَ الصَّادِقِ علیه السلام
الْمَوْلُودُ إِذَا وُلِدَ يُؤَذَّنُ فِي أُذُنِهِ الْيُمْنَى وَ يُقَامُ فِي الْيُسْرَى .
شيخ حسن فرزند شيخ طبرسى،مكارم الأخلاق، وفات: قرن ششم، ،ناشر: شريف رضى،چاپ: قم،چاپ: 1370 ش،چاپ: چهارم ، ص 227
شيخ صدوق،من لا يحضره الفقيه،وفات: 386 ق،تعداد جلد: 4،ناشر: جامعه مدرسين،چاپ: قم،چاپ: 1404 ق،چاپ: دوم ، ج1، ص299
هنگامى كه نوزاد به دنيا مىآيد در گوش راستش أذان و در گوش چپش اقامه بگويند.
اینجابود که مرّبی از حاضران خواست اذان را بگویند .
یکی اذان را شروع کرد :
اَللّهُ اَکبَرُ ( ۴ بار )
اَشْهَدُ اَنْ لا اِلَهَ إِلاَّ اللّهُ ( ۲ بار )
اَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً رَسُولُ اللّهِ ( ۲ بار )
حاضران صلوات فرستادند . مرّبی گفت آفرین به شما . چرا صلوات فرستادید؟
برخی گفت :
به خاطر اینکه رسول الله صلی الله علیه و آله و سلّم جایگاهش عظیم است .
دیگری گفت :
چون قرآن خواسته که به رسول الله صلوات فرستاده شود .
مرّبی گفتند آفرین برشما . بنده در فرصت مناسب ان شاء الله « اهمیت و پیام و آثار صلوات » را خواهم گفت . حال کدام آیه شریفه از قرآن کریم می خواهد که به رسول الله صلوات فرستاده شود ؟
نوجوانی گفت :
الأحزاب : 56 إِنَّ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَ سَلِّمُوا تَسْليماً
الله و فرشتگانش بر نبی درود مىفرستند اى كسانى كه ايمان آوردهايد، بر او درود فرستيد و سلام گوييد و كاملًا تسليم ( فرمان او ) باشيد.
و حاضران دوباره صلوات فرستادند . سپس مرّبی از گوینده اذان خواستند به اذان ادامه دهند .
اَشْهَدُ أَنَّ عَلِیاً وَلِی اللّهِ ( 2 بار )
حَی عَلَی الصَّلاةِ ( ۲ بار )
حَی عَلَی الْفَلاحِ ( ۲ بار )
حَی عَلی خَیرِ الْعَمَلِ ( ۲ بار )
اَللّهُ اَکبَرُ ( ۲ بار )
لا اِلَهَ إِلاَّ اللّهُ ( ۲ بار ) .
بعد از اتمام اذان ، اقامه گفته شد .
اَللّهُ اَکبَرُ ( 2 بار )
اَشْهَدُ اَنْ لا اِلَهَ إِلاَّ اللّهُ ( ۲ بار )
اَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً رَسُولُ اللّهِ ( ۲ بار )
اَشْهَدُ أَنَّ عَلِیاً وَلِی اللّهِ ( 2 بار )
حَی عَلَی الصَّلاةِ ( ۲ بار )
حَی عَلَی الْفَلاحِ ( ۲ بار )
حَی عَلی خَیرِ الْعَمَلِ ( ۲ بار )
قَد قامَت الصَّلَوةُ ( ۲ بار )
اَللّهُ اَکبَرُ ( ۲ بار )
لا اِلَهَ إِلاَّ اللّهُ ( 1بار ) .
مرّبی با پایان یافتن اذان و اقامه گفتند :
به نظر شما آیه و مفاهیم و اسمائی و عبارات شریفه ای که در اذان و اقامه آمده است بزرگند یا کوچک ؟
حاضران گفتند :
همه آنها بزرگند و چیزی به عظمت و بزرگی آنها وجود ندارد .
در این هنگام مرّبی از آنان خواست که جواب درست سوال ارائه را نمایند .
جوانی گفت :
با توجه مطالب گفته شد . چون « نام » بعد از اذان و اقامه گفته می شود و قرین و همراه اسماء و عبارات مقدسه و بزرگ قرار می گیرد و همنشین اثر دارد . بنابراین باید این نام را بزرگ بشماریم و از آن به بزرگی یاد کنیم .
یعنی در معرّفی این « نام » را به بزرگی یاد کرد و والدین و دست اندرکاران نیز در نامگذاری باید اسماء خوب و پرمحتوی مثل اسماء انبیاء و معصومین صلوات الله علیهم اجمعین را برای فرزندان انتخاب نمایند .
وَ قَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا حَقُّ ابْنِي هَذَا قَالَ تُحَسِّنُ اسْمَهُ وَ أَدَبَهُ وَ تَضَعُ مَوْضِعاً حَسَناً.
ابن فهد حلى،عدة الداعي و نجاح الساعي،وفات: 841 ق، ،ناشر: دار التكاب اسلامى،چاپ: قم،چاپ: 1407 ق، چاپ: اول، ص86
محدث عاملى،تفصيل وسائل الشيعة إلى تحصيل مسائل الشريعة،وفات: 1104 ق،،ناشر: آل البيت،چاپ: قم،چاپ: 1409ق، چاپ:اول، ج21، ص390
مردى به رسول الله صلى الله عليه و آله عرض كرد :
حق اين فرزند بر من چيست ؟
رسول الله فرمودند :
اسم خوب برايش انتخاب كنى ، به خوبى او را تربيت نمايى و به كارى مناسب و پسنديده بگمارى .
قال الإمام علي عليه السلام
قال الإمام علي عليه السلام :
إِنَّ لِلْوَلَدِ عَلَى الْوَالِدِ لِلْوَالِدِ عَلَى الْوَلَدِ حَقّاً فَحَقُّ الْوَالِدِ عَلَى الْوَلَدِ أَنْ يُطِيعَهُ فِي كُلِّ شَيْءٍ إِلَّا فِي مَعْصِيَةِ اللَّهِ سُبْحَانَهُ وَ حَقُّ الْوَلَدِ عَلَى الْوَالِدِ أَنْ يُحَسِّنَ اسْمَهُ وَ يُحَسِّنَ أَدَبَهُ وَ يُعَلِّمَهُ الْقُرْآن .
سيد رضى،نهج البلاغة، وفات: 406 ق، ناشر: هجرت،چاپ: قم،چاپ: 1414 ق، چاپ: اول، ص 546
فرزند را بر پدر حقى است و پدر را بر فرزند حقى. حق پدر بر فرزند آن بود كه فرزند در هر چيز، جز نافرمانى الله سبحان، او را فرمان برد، و حق فرزند بر پدر آن است كه او را نام نيكو نهد و نيكش ادب آموزد و قرآنش تعليم دهد.
کمال بارعی - تبریز